Kategori: Makaleler

Bilfiil Ne Demek Felsefe? Psikolojik Bir Mercekten Bakış Bazen, hayatta başımıza gelen olayları ve seçimleri anlamaya çalışırken, her şeyin derinliklerine inmek isteriz. İnsan davranışlarının arkasındaki bilinçli ve bilinçdışı süreçlere, duygusal dalgalanmalara, sosyal etkileşimlere ve bilişsel yansımalara dair sorular kafamızı kurcalarken, bazen çok basit bir kavram bile yeni bir perspektif kazandırabilir. “Bilfiil” kelimesi de böyle bir kavram. Felsefede sıklıkla karşımıza çıkar, ancak psikolojik açıdan bu terimi anlamak, insanın içsel deneyimlerini daha iyi kavramamıza yardımcı olabilir. Bilfiil ne demek, gerçekten anlamı nedir ve bu, bizim davranışlarımızla nasıl ilişkilidir? Felsefi açıdan “bilfiil”, bir şeyin gerçekleştirilmesi, bir eylemin aktif olarak yapılması anlamına gelir. Ancak,…

Kelimenin gücü, insanın düşünce biçimlerini, toplumsal yapıları ve bireysel kimlikleri şekillendirme potansiyeline sahiptir. Edebiyat, yalnızca bir dilsel ifade biçimi değil, aynı zamanda toplumların farklı kesimlerini, kültürel dinamiklerini ve kimliklerini de gözler önüne seren bir aynadır. Hikayelerin, karakterlerin ve sembollerin ardında yatan anlamlar, insanlık durumunu daha derinlemesine kavramamıza yardımcı olur. İşte tam da bu noktada, edebiyat ve toplumsal sınıflar arasındaki ilişkiyi incelemek, kelimelerin gücünün nasıl toplumsal gerçeklikleri yansıttığını ve dönüştürdüğünü anlamamıza olanak tanır. Peki, “belediye işçisi” kavramı, yalnızca bir meslek mi, yoksa bir toplumsal kimlik, bir edebi temaya mı dönüşmektedir? Bu soruyu edebiyat perspektifinden incelemek, hem bireysel hem de toplumsal anlamda…

İzmarit Balığı Nerede Yetişir? Toplumsal Düzen, Güç İlişkileri ve Vatandaşlık Bağlamında Bir İnceleme Siyaset biliminde, toplumların yapıları sadece ekonomik çıkarlar veya askeri güçle şekillenmez. Aynı zamanda insanların iktidar, kurumlar ve ideolojilerle kurdukları ilişkiler de toplumsal düzenin inşasında kritik bir rol oynar. Güç ilişkilerinin evrimi, toplumsal normlar ve vatandaşlık hakları arasındaki denge, zamanla toplumun hem devlet yapısını hem de bireylerin yaşam biçimlerini belirler. Ancak bu yapılar her zaman eşit şekilde işlemez. Hangi bireylerin sesini duyurabildiği, kimin söz hakkı olduğu, kimin karar verdiği soruları birer güç mücadelesine dönüşür. İşte bu güç mücadelesi, bazen insanlar için çok basit bir soruya kadar indirgenebilir: “İzmarit…

İslam Dinindeki Ana Kaynaklar: Meşruiyet, İktidar ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Bakış Toplumsal yapıları, güç ilişkilerini ve ideolojileri anlamak için, dinin ve dini kaynakların nasıl şekillendiğini ve toplumsal hayatı nasıl yönlendirdiğini anlamak kritik bir öneme sahiptir. İslam dini, yalnızca inanç ve ibadetle ilgili değil, aynı zamanda toplumsal, siyasal ve ekonomik düzeni şekillendiren bir dizi kaynağa sahiptir. Peki, bu kaynaklar sadece bireysel inançları mı yoksa toplumsal yapıyı da mı dönüştürüyor? Din, aynı zamanda devletin ve iktidarın temel yapı taşlarından biri midir? İslam’ın temel kaynakları, iktidar ilişkilerinin, yurttaşlık anlayışının ve demokrasi anlayışının nasıl şekillendiğine dair önemli ipuçları sunar. Kuran, Hadis, İcmâ ve…

Dünyanın En Pahalı Akıllı Saati: İktidar, Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Analiz Günümüzde teknoloji, yalnızca hayatlarımızı kolaylaştıran araçlar sunmakla kalmıyor, aynı zamanda toplumsal düzenin, güç ilişkilerinin ve ideolojilerin yeniden şekillenmesine de zemin hazırlıyor. Akıllı telefonlardan akıllı saatlere kadar her geçen gün daha fazla insanların yaşamını elinde tutan bu teknolojik nesneler, birer “güç sembolü” haline geliyor. Ancak, bu nesnelerin sadece işlevsel olmanın ötesinde bir anlam taşıdığını düşündüğümüzde, güç, ideoloji, ve toplumsal statü ile nasıl ilişkilendiklerini daha iyi kavrayabiliriz. Peki, dünyanın en pahalı akıllı saati kaç TL? Bu soru, aslında daha derin bir analiz gerektiriyor: Teknoloji ve zenginlik arasındaki ilişki,…

Dini Şaka Yapmak Dinden Çıkarır Mı? Tarihsel Bir Perspektif Geçmişi anlamadan, bugünümüzü kavrayabilmemiz zordur. Tarih, sadece geçmişin izlerini taşımakla kalmaz, aynı zamanda bugün ve gelecekteki toplumsal, kültürel ve dini anlayışlarımızı şekillendirir. İnsanların mizah anlayışları, zaman içinde büyük değişimler geçirmiştir. Özellikle dini konularda yapılan şakalar, bir zamanlar kabul edilemezken, bazı toplumlarda zamanla belirli sınırlar içinde kabul edilebilir hale gelmiştir. Ancak hala birçok kültür ve din, dini şaka yapmayı ciddi bir sınav olarak görmektedir. Peki, dini şaka yapmak gerçekten dini inançları sarsar mı? Yoksa zamanla mizah, dinin katı kurallarından bağımsız bir alan yaratabilir mi? Bu yazıda, dini şakaların tarihsel kökenlerini, toplumlar üzerindeki…

Bistro İkramı Nedir? Bir sabah ofiste otururken, bilgisayarımın başında bir e-posta bildirimini açıyorum. Yeni bir iş toplantısı önerisi geliyor: “Toplantı sonrası bistro ikramı da olacak.” İlk başta, “bistro ikramı” bana nedense oldukça hoş bir fikir gibi geldi, ama tam olarak ne olduğunu düşündüğümde bir boşluk hissettim. Sonra aklıma geldi: Genellikle şık, şirin kafelerde, restoranlarda karşılaştığımız bir kavram olsa da, bu ikramın ne olduğuna dair hala net bir fikrim yoktu. Meğerse, bistro ikramı o kadar da basit bir kavram değilmiş; tarihsel bir geçmişi, kültürel etkileri ve hatta modern toplumdaki anlamı vardı. Peki, bistro ikramı nedir? Nereden gelir? Günümüzde nasıl bir yer…

Çalışkan Eş Anlamı Var Mı? Felsefi Bir Bakış Giriş: İnsanın Çalışkanlık Algısı Üzerine Bir Soru Hayatın hızlı temposunda, pek çok insan “çalışkan” olarak tanımlanır. Ancak bu sıfat, her zaman övgüyle mi kullanılır, yoksa bir tür toplumsal baskı mı taşır? Gerçekten bir kişi, sadece çok çalışarak “çalışkan” olabilir mi, yoksa bu kavramın ardında daha derin, daha felsefi bir anlam mı yatmaktadır? Belki de asıl soru şudur: Çalışkanlık kavramının eş anlamı var mı? Bu yazıda, etik, epistemoloji ve ontoloji perspektiflerinden çalışkanlığın anlamını sorgulayarak, farklı filozofların görüşlerini ele alacak ve çağdaş toplumsal tartışmalara ışık tutacağız. Etik Perspektif: Çalışkanlığın Toplumsal ve Bireysel Sorumluluğu Çalışkanlık,…

Reçine Sert Mi, Yumuşak Mı? Ekonomi Perspektifinden Bir Analiz Ekonomi, esasen kaynakların kıtlığı ve bu kıt kaynakların en verimli şekilde nasıl kullanılacağı sorusu etrafında döner. Bu süreçte, yaptığımız her seçim ve aldığımız her karar, belirli bir fırsat maliyetiyle gelir. Yani, bir şeyi seçtiğimizde, onun yerine yapmadığımız şeyin değerinden feragat etmiş oluruz. Bugün, çok basit gibi görünen bir soru üzerinden, “Reçine sert mi, yumuşak mı?” sorusuyla ekonomi perspektifinden derin bir incelemeye giriş yapacağız. Bu sorunun cevabı, sadece malzeme bilimi ile sınırlı kalmaz; aynı zamanda mikroekonomi, makroekonomi, davranışsal ekonomi ve toplumsal refah gibi daha geniş ekonomik kavramlarla ilişkilidir. Reçine, genellikle plastik üretiminde…

Aks Ölçümü Nasıl Yapılır? Farklı Yaklaşımlarla İnceleme Aks ölçümü… İlk duyduğumda insanın aksını ölçmek, gerçekten de biraz kafa karıştırıcı geldi. Ancak, mühendislik ve sosyal bilimlere olan ilgimle, her iki perspektiften de bu soruya yaklaşmak bana çok ilginç geldi. Aks ölçümü nasıl yapılır? sorusu, ilk başta teknik bir konu gibi görünüyor, ancak buna bir insan bakışıyla da yaklaşmak, bambaşka bir bakış açısı sunuyor. Hem bilimsel hem duygusal olarak farklı açılardan ele alacağım bu konuyu. İçimdeki mühendis, her zaman doğru ve kesin hesaplamalar yapmaya meyilli. Ama içimdeki insan, insani yönleri ve farklı deneyimleri de göz önünde bulundurmak istiyor. Gelin, birlikte bu iki…